Foto’s van stillevens

Omdat ik vooral de natuur fotografeer schiet het fotograferen van stillevens en abstracte onderwerpen er bij mij nog weleens in. Dat kan jammer zijn, want dit is een hele mooie vorm van fotografie. Je kunt een statief gebruiken en dus kleine diafragma’s, je kunt speciale onder- en achtergronden gebruiken, je kunt prachtige items gebruiken om je foto’s te laten spetteren en je kunt de verlichting, door een raam of via continu licht of flitsers, volledig naar je hand zetten. Als ik stillevens fotografeer gebruik ik het liefst natuurlijk licht wat door een raam valt aan de noordzijde van een huis. Wat betekent dat ik bij ons thuis mijn stillevens in onze keuken fotografeer. Waar ook mijn vrouw Nelleke haar gerechten fotografeert. Toeval?

Keuken in het Poptaslot

Keuken in het Poptaslot

De Heringastate, of ook wel in de volksmond het Poptaslot genoemd, is een state en museum in het dorp Marssum. In Friesland. Normaliter is het niet de bedoeling dat daar foto’s gemaakt worden, maar aan de groep fotografen waarmee ik een fotografiecursus volgende werden geen beperkingen opgelegd. Het is een foto die ik tegenkwam in mijn archiefmappen en al een tijdje bestaat. Volgens de omschrijving van de archiefmap ben ik namelijk in juli 2010 in het Poptaslot geweest. Maar dat stelt niets voor in vergelijking met de Heringastate. Die werd al in 1512 door de familie Heringa gebouwd.

Jute band op een blauwe ondergrond

Jute band op een blauwe ondergrond

Toen ik mijn macro-objectief kocht regende het flink. Dan trek je toch minder snel naar buiten om achter insecten aan te gaan rennen. Maar gelukkig was Nelleke in de woonkamer voor haar blog Proeven met Liefde aan het fotograferen. Ze was met een stukje juteband een herfstgerecht aan het verfraaien en dat kwam voor mij precies goed uit. Want zo kon ik mooi de scherpte van mijn nieuwe objectief testen. En volgens mij is het ook nog een echt stilleven geworden.

Paraplu's in het centrum van Bastogne

Paraplu’s in het centrum van Bastogne

In augustus 2019 was ik met Nelleke op vakantie in de Belgische Ardennen. Met onze camping als middelpunt, we huurden een gezellig, knus en oud chaletje, gingen we zo nu en dan met de auto op pad om dorpjes en steden in de buurt te bekijken. Bastogne was nog geen uur rijden, dus ook daar zijn we een middag naartoe geweest. Tijdens de Tweede Wereldoorlog is heel hard gevochten om Bastogne, ik kende de stad vooral van de Amerikaanse serie Band of Brothers. Deze serie volgt waarheidsgetrouw de E ‘Easy’ Company van het 2nd Battalion van de 506th Parachute Infantry Regiment van de 101st Airborne Division. Easy Compagnie vocht mee tijdens de slag om Bastogne in het Ardennenoffensief. De 101st Airborne Division is tijdens die slag maar liefst drie weken achtereen door de Duitsers omsingeld geweest, maar hield stand. Het ontlokte een beroemde uitspraak aan een paratrooper van Easy Company: “Ze hebben ons omsingeld, de arme idioten.” Veel andere mensen kennen Bastogne van de wielerwedstrijd Luik-Bastenaken-Luik welke sinds 1892 wordt verreden. Want ja…, Bastenaken is Bastogne in het Frans.

Stillevens en abstract - IJzerdiktes op een scheepswand 1

IJzerdiktes op een scheepswand I

Deze foto heb ik gemaakt tijdens een workshop van FRB Fotografie. Onder begeleiding van vakfotograaf Roland Bouma bezocht een groep van zo’n 10 workshoppers, waar ik er eentje van was, Theo Reitsma Recycling in Kootstertille. In het water lagen enkele ijzeren pontons met getallen op de zijwanden. Ik liet mij vertellen dat deze getallen de gemeten ijzerdiktes waren. Waarschijnlijk zal dit ijzer weer hergebruikt gaan worden, dan zal de dikte inderdaad wel van belang zijn. Er is nog een andere, soortgelijke foto op deze pagina te vinden. Met de niet geheel verrassende naam “IJzerdiktes op een scheepswand II”.

Verdrinkend verkeersbord

Verdrinkend verkeersbord

Dit bord zag ik staan tijdens een strandwandeling op het Noordzeestrand van Texel. Het bord laat aan duidelijkheid verder niets te wensen over, het gaat hier echt niet om een applaus voor jezelf.

Oude Franse auto

Oude Franse auto

Eigenlijk is dit een typisch Frans plaatje. Fransen zijn niet zo heel erg van het opruimen. In ieder geval niet zo neurotisch als wij Nederlanders dat zijn. Bij ons staan zelfs de bomen op alfabetische volgorde in het bos. Deze auto vind je als je de Sergeant York Trail bij het dorpje Chatel-Chéhéry in de Franse Argonne gaat bewandelen. Het verhaal van sergeant Alvin York is zo’n jongensboekverhaal. Hij was een echte held en één van de meest gedecoreerde Amerikaanse soldaten tijdens de Eerste Wereldoorlog. Zijn beroemdste wapenfeit is het het doden van op z’n minst 25 Duitse soldaten en het daarna krijgsgevangen maken van nog eens 132. In z’n eentje omdat hij per ongeluk was achtergebleven toen zijn peleton zich terugtrok. Zo doen helden dat. De Sergeant York Trail loopt door het gebied waar dit verhaal plaatsvond.

Vaas op een schoorsteenmantel

Vaas op een schoorsteenmantel

Een gat in een muur waar je een vuurtje in stookt ziet er niet heel fraai uit. Om één en ander wat fraaier te maken is de schoorsteenmantel uitgevonden. Als dat een relatief brede variant is kun je er iets opzetten, in dit geval een lege vaas. De schoorsteenmantel is eigendom van Nelleke’s jongste zusje en haar man, de vaas ook. Ik  kan niet antwoord geven op de vraag waarom de vaas leeg is. Maar leegheid is een mooie uitgangspositie voor iets nieuws.

Stillevens - Prikkeldraad bij de loopgraven van Main de Massiges

Prikkeldraad bij Main de Massiges

Is het een landschap of een stilleven? Ik vind dit stille getuigen van heel veel leed, dus heb deze foto geplaatst bij de andere stillevens. De paar heuvels in het Franse landschap die samen een hand lijken te vormen hebben in de Eerste Wereldoorlog aan Franse zijde meer dan 20.000 doden gekost. Aan de Duitse zijde op z’n minst net zoveel. Het doet pijn als je door deze recent gerestaureerde loopgraven wandelt, ook omdat je twee héle grote kraters ziet met een diameter van meer dan 50 meter. Mijnen die tot ontploffing zijn gebracht. En overal dat waanzinnige prikkeldraad. Waar soldaten in bleven vast hangen. Tot ze in stukken werden gereten door maaiende mitrailleurs. Dit willen we nooit weer wisten de politici achteraf al vergaderend te melden vanaf hun pluche zittingen. Jaja…

Stillevens en abstract - Alarmcode rood

Alarmfase rood

Ik heb mij ooit opgegeven voor een workshop van FRB Fotografie. Onder begeleiding van vakfotograaf Roland Bouma bezocht een groep van zo’n 10 workshoppers, waar ik er eentje van was, Theo Reitsma Recycling in Kootstertille. Aangemeerd aan wal lag een nog te slopen viskotter waarop we al fotograferend elke ruimte van het oude schip mochten bezoeken. Deze noodknop was op het dek te vinden, waarmee bij paniek de vislier kon worden stopgezet. De vislier was reeds van het schip verwijderd, dus de knop werkte niet meer. Wat ik vanzelfsprekend wel even heb getest, want zoals het een jongetje betaamd duw je natuurlijk even op zo’n knop.

Landschappen - Stille getuige in de bossen rondom Verdun

Stille getuige

In de bossen rondom Verdun in Frankrijk kom je ze nog overal tegen…, de metalen paaltjes waaraan de enorme hoeveelheden prikkeldraad werden bevestigd welke de loopgraven beschermden tegen aanvallende soldaten. Als je zo’n ding honderd jaar later ziet staan denk je er ongewild toch weer aan. Hoeveel soldaten zouden gewond zijn geraakt door deze paaltjes? En hoeveel werden, hulpeloos vastzittend in de rollen prikkeldraad, door mitrailleurvuur afgeslacht? Jean-Paul de Vries van Museum Romagne ’14-’18 vertelde eens dat tegenwoordig voor “mensenprikkeldraad” scheermesjes worden gebruikt die, hoe meer je beweegt, steeds dieper in je lijf werden getrokken. Met alle gruwelijke gevolgen van dien. Je kan alleen nog loskomen door de draad af te knippen. Zou er ooit een verrekte minister president vast hebben gezeten of nog vast gaan zitten in dat afschuwelijke prikkeldraad?

Stillevens en abstract - Vier oranje lampionnen

Vier oranje lampionnetjes

Het zijn vier van die, enigszins gedroogde, oranje lampionnetjes die je in sommige tuinen ziet groeien. Een hovenier zal deze plant waarschijnlijk Physalis alkekengi franchetii noemen. Hoveniers kunnen dat. Er zit een heel lekker zoet besje in die lampionnetjes verstopt. Ze maken een mooi contrast met de lichtblauwe ondergrond die ik hier heb gebruikt. Nelleke gebruikt dit soort panelen als achtergrond voor haar fotografie voor Proeven met Liefde. En aangezien zij mijn objectieven gebruikt vind ik het op mijn beurt weer gerechtvaardigd om haar achtergronden als ondergrond te gebruiken.

Landschappen - Verkeerde haarspeldbocht

Verkeerde haarspeldbocht

Zo ongeveer om het jaar ga ik samen met Nelleke, haar ouders en haar twee zussen inclusief gezwagerde aanhang naar de slagvelden rondom Verdun. Deze foto heb ik in 2015 gemaakt toen we het enorme Fort de Souville bezochten. Deze foto heeft weinig van doen de verschrikkingen van de Eerste Wereldoorlog, maar ik zag het bord staan en zag toch een soort van verband. Op het verkeersbord gaat de eerste bocht van de haarspeldbocht naar rechts, terwijl de weg zelf naar links gaat. Als je de vele boeken over de Eerste Wereldoorlog mag geloven zijn er nogal wat soldaten in de verkeerde richting gedirigeerd door foutieve aanwijzingen van “bovenaf”. En daardoor gesneuveld. Deze foto is ook in zwart wit op de website te vinden.

Stillevens en abstract - IJzerdiktes op een scheepswand 2

IJzerdiktes op een scheepswand II

Deze foto heb ik gemaakt tijdens een workshop van FRB Fotografie. Onder begeleiding van vakfotograaf Roland Bouma bezocht een groep van zo’n 10 workshoppers, waar ik er eentje van was, Theo Reitsma Recycling in Kootstertille. In het water lagen enkele ijzeren pontons met getallen op de zijwanden. Ik liet mij vertellen dat deze getallen de gemeten ijzerdiktes waren. Waarschijnlijk zal dit ijzer weer hergebruikt gaan worden, dan zal de dikte inderdaad wel van belang zijn. Er is nog een andere, soortgelijke foto op deze pagina te vinden. Met de niet geheel verrassende naam “IJzerdiktes op een scheepswand I”.